CẢNH BÁO PHÁP LÝ: CỐ Ý BỎ SÓT NGƯỜI THỪA KẾ CÓ THỂ LÀM VÔ HIỆU VIỆC PHÂN CHIA DI SẢN
Nhiều tranh chấp thừa kế xuất phát từ việc cố ý bỏ sót người thừa kế
Hiện nay, tranh chấp thừa kế đang là một trong những dạng tranh chấp dân sự phổ biến. Trong đó, nhiều trường hợp phát sinh do việc khai nhận di sản thừa kế không trung thực, cố ý che giấu người thừa kế hoặc giả mạo hồ sơ để hợp thức hóa việc phân chia tài sản.
Theo quy định pháp luật, mọi cá nhân thuộc hàng thừa kế hợp pháp đều có quyền được biết, được tham gia và được hưởng phần di sản theo quy định. Hành vi cố ý bỏ sót người thừa kế không chỉ xâm phạm quyền lợi hợp pháp của người khác mà còn có thể khiến văn bản phân chia di sản bị Tòa án tuyên vô hiệu.
Dấu hiệu vi phạm trong việc phân chia di sản thừa kế
Trong một vụ việc tranh chấp dân sự gần đây, các bên đều thống nhất người để lại di sản có 07 người con. Tuy nhiên, biên bản họp phân chia di sản thừa kế chỉ ghi nhận 04 người con và xác định “ngoài ra không còn người thừa kế nào khác”.
Đáng chú ý, một số người được ghi nhận là tham gia họp hoặc ký tên trong hồ sơ lại khẳng định:
- Không trực tiếp tham gia họp;
- Không ký tên vào biên bản;
- Không thực hiện ủy quyền;
- Không biết việc công chứng diễn ra.
Nếu các nội dung này là sự thật, đây có thể là dấu hiệu của việc kê khai không trung thực, giả mạo hồ sơ hoặc cố ý loại bỏ người thừa kế nhằm chiếm đoạt quyền lợi đối với di sản.
Quy định pháp luật về người thừa kế theo Bộ luật Dân sự
Theo Bộ luật Dân sự năm 2015, hàng thừa kế thứ nhất bao gồm:
- Vợ hoặc chồng của người chết;
- Cha mẹ ruột, cha mẹ nuôi;
- Con ruột, con nuôi của người chết.
Những người cùng hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau, trừ trường hợp có di chúc hợp pháp hoặc có thỏa thuận khác đúng quy định pháp luật.
Do đó, việc cố ý không kê khai đầy đủ người thuộc hàng thừa kế là hành vi vi phạm pháp luật và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của các đồng thừa kế.
Những hành vi bị pháp luật nghiêm cấm trong việc phân chia di sản
Pháp luật nghiêm cấm các hành vi:
❌ Cố ý che giấu hoặc bỏ sót người thừa kế;
❌ Giả mạo chữ ký, giấy ủy quyền;
❌ Kê khai không đúng sự thật trong hồ sơ công chứng;
❌ Tự ý định đoạt tài sản chung của các đồng thừa kế;
❌ Lợi dụng việc người thân không hiểu biết pháp luật để chiếm đoạt di sản.
Khi phát hiện có hành vi gian dối, người bị xâm phạm quyền lợi có quyền yêu cầu Tòa án hủy văn bản khai nhận hoặc phân chia di sản thừa kế trái pháp luật.
Trách nhiệm của công chứng viên khi công chứng văn bản thừa kế
Đối với hoạt động công chứng, công chứng viên có trách nhiệm:
- Kiểm tra tính xác thực của hồ sơ;
- Xác định đúng người có quyền thừa kế;
- Đảm bảo việc ký kết là hoàn toàn tự nguyện;
- Kiểm tra năng lực hành vi và ý chí của người tham gia.
Nếu hồ sơ công chứng có dấu hiệu giả mạo, kê khai sai sự thật hoặc thiếu người thừa kế thì văn bản công chứng có thể bị tuyên vô hiệu theo quy định pháp luật.
Người dân cần lưu ý gì khi thực hiện thủ tục thừa kế?
Để tránh tranh chấp và rủi ro pháp lý, người dân cần lưu ý:
✔ Kê khai đầy đủ tất cả người thuộc diện thừa kế;
✔ Thực hiện việc ký kết, ủy quyền đúng quy định pháp luật;
✔ Kiểm tra kỹ nội dung văn bản trước khi ký;
✔ Lưu giữ đầy đủ giấy tờ, tài liệu liên quan;
✔ Chủ động yêu cầu cơ quan có thẩm quyền bảo vệ quyền lợi khi phát hiện dấu hiệu gian dối.
Như vậy:
Việc tuân thủ đúng quy định về thừa kế không chỉ giúp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các thành viên trong gia đình mà còn góp phần hạn chế tranh chấp, giữ gìn tình cảm gia đình và bảo đảm sự công bằng trong xã hội.
Mọi hành vi cố ý bỏ sót người thừa kế, giả mạo hồ sơ hoặc kê khai không trung thực đều có thể phải chịu trách nhiệm pháp lý và dẫn đến hậu quả là văn bản phân chia di sản bị vô hiệu.
Facebook : https://www.facebook.com/tuvanluat24h
Hotline / Zalo: 0333 11 77 66
Email: info@tuvanluat24h.com
Website: https://tuvanluat24h.com
